Skip to main content

MENU

Dobranie klas ekspozycji

    Aby zaprojektować trwałą konstrukcję, już w początkowym etapie procesu projektowania należy przewidzieć warunki środowiskowe w jakich dany element będzie pracował i na jakie czynniki agresywne będzie narażony. Dla każdego wyspecyfikowanego elementu należy przypisać rodzaj korozji, jakiemu jest on poddany.

    Klasy ekspozycji w zależności od warunków środowiskowych według EN 206-1

    Oznaczenie klasyOpis środowiskaPrzykłady występowania klas ekspozycji
    1. Brak zagrożenia korozją i agresją chemiczną
    X0Dotyczy betonu niezbrojonego i nie zawierającego wbudowanych elementów metalowych. Wszystkie środowiska z wyjątkiem występowania zamrażania/rozmrażania. W przypadku betonów zbrojonych lub zawierających wbudowane elementy metalowe: bardzo suche.Beton wewnątrz budynków o bardzo niskiej wilgotności powietrza
    2. Korozja spowodowana karbonatyzacją
    XC1Suche lub stale mokreBeton we wnętrzach o niskiej wilgotności powietrza lub stale zanurzony w wodzie
    XC2Mokre, sporadycznie suchePowierzchnie betonu narażone na długotrwały kontakt z wodą. Wiele fundamentów
    XC3Umiarkowanie wilgotneBeton wewnątrz budynków o umiarkowanej lub wysokiej wilgotności powietrza
    Beton na zewnątrz osłonięty przed deszczem
    XC4Cyklicznie mokre i suchePowierzchnie betonu narażone na kontakt z wodą, ale nie jak w klasie ekspozycj XC2
    3. Korozja spowodowana chlorkami
    XD1Umiarkowanie wilgotnePowierzchnie betonu narażone na działanie chlorków z powietrza
    XD2Mokre, sporadycznie sucheBaseny pływackie
    Beton narażony na działanie wody przemysłowej zawierającej chlorki
    XC2Mokre, sporadycznie suchePowierzchnie betonu narażone na długotrwały kontakt z wodą. Wiele fundamentów
    XD3Cyklicznie mokre i sucheElementy mostów narażone na działanie rozpylonych cieczy zawierających chlorki, nawierzchnie dróg, płyty parkingow
    4. Korozja spowodowana chlorkami z wody morskiej
    XS1Narażenie na działanie soli zawartych w powietrzu, ale nie na bezpośredni kontakt z wodą morksąKonstrukcje zlokalizowane na wybrzeżu lub w jego pobliżu
    XS2Stałe zanurzenieElement budowli morskich
    XS3Strefy wpływów, rozbryzgów i aerozoliElementy budowli morskich
    5. Agresywne oddziaływanie zamrażania/rozmrażania
    XF1Umiarkowanie nasycone wodą bez środków odladzającychPionowe powierzchnie betonowe narażone na deszcz i zamarzanie
    XF2Umiarkowanie nasycone wodą ze środkami odladzającymiPionowe powierzchnie betonowe konstrukcji drogowych narażonych na zamarzanie i działanie z powietrza środków odladzających
    XF3Silnie nasycone wodą bez środków odladzającychPoziome powierzchnie betonowe narażone na deszcz i zamarzanie
    XF4Silnie nasycone wodą ze środkami odladzającymi lub wodą morskąPłyty dróg i mostów narażone na działanie środków odladzających. Powierzchnie betonowe narażone bezpośrednio na opryskiwanie środkami odladzającymi i na zamarzanie. Strefy narażone na ochlapywanie i zamarzanie w konstrukcjach morskich.
    6. Agresja chemiczna
    XA1Środowisko chemiczne mało agresywne zgodnie z Tablicą 2 EN 206-1Naturalne grunty i woda gruntowa
    XA2Środowisko chemiczne średnio agresywne zgodnie z Tablicą 2 EN 206-1Naturalne grunty i woda gruntowa
    XA3Środowisko chemiczne silnie agresywne zgodnie z Tablicą 2 EN 206-1Naturalne grunty i woda gruntowa

    Wartości graniczne klas ekspozycji dotyczących agresji chemicznej gruntów naturalnych i wody gruntowej

    Podana niżej klasyfikacja środowisk agresywnych chemicznie dotyczy gruntów naturalnych i wody gruntowej o temperaturze 5 stopni C i 25 stopni C oraz przepływu wody dostatycznie małym, aby warunki uznać za statyczne.
    Klasę ekspozycji określa najbardziej niekorzystna wartość dla dowolnej pojedynczej charakterystyki chemicznej.
    Gdy dwie lub więcej agresywnych charakterystyk wskazuje na tę samą klasę, środowisko należy zakwalifikować do następnej, wyższej klasy, chyba, że specjalne badania dotyczące tego szczegółnego przypadku wykażą, że nie jest to konieczne.
    Charakterystyka chemicznaPowołana metoda badaniaXA1XA2XA3
    Woda gruntowa
    SO42- mg/lEN 196-2>=200 i <=600>600 i <=3000>3000 i <=6000
    pHISO 4316<=6,5 i >=5,5<5,5 i >=4,5<4,5 i >=4,0
    CO2 agresywny, mg/lprEN 13577:1999>=15 i <=40>40 i <=100>100 i do nasycenia
    NH4+, mg/lISO 7150-1 lub ISO 7150-2>=15 i <=30>30 i <=60>60 i <=100
    Mg2+, mg/lISO 7980>=300 i <=1000>1000 i <=3000>3000 i do nasycenia
    Grunt
    SO42- całkowite, mg/kg2WN 196-2b>=2000 i <=3000 3),N7)>3000c i <=12000>12000 i <=24000
    Kwasowość, ml/kgDIN 4030-2200 Bauman Gullynie spotykane w praktyce
    a) Grunty ilaste o przepuszczalności poniżej 10-5 m/s można zakwalifikować do niższej klasy.
    b) Metoda badania przewiduje ekstrakcję SO42- z użyciem kwasu chlorowodorowego; alternatywnie można zastosować ekstrakcję wodną, jeżeli przeprowadzano już takie badanie w miejscu zastosowania betonu.
    c) Ograniczenie do 3000 mg/kg należy zmniejszyć do 2000 mg/kg w przypadku, gdy istnieje ryzyko akumulacji jonów siarczanowych w betonie na skutek cyklicznego wysychania i nawilżania lub podciągania kapilarnego.

    W uzupełnieniu do warunków według tabel powyżej należy uwzględniać szczególne formy agresywnych lub pośrednich oddziaływań włącznie z:

    • oddziaływaniami chemicznymi powstającymi na skutek np.:
      • użytkowania budynku lub konstrukcji (składowanie płynów itd)
      • działania roztworów kwasów albo soli siarczanowych (EN 206-1, ISO 9690)
      • działania chlorków zawartych w betonie (EN 206-1)
      • reakcji alkalia-kruszywo (EN 206-1, normy krajowe)
    • oddziaływaniami fizycznymi powstającymi na skutek np.:
      • zmian temperatury (w szczególności oddziaływania ujemnych temperatur)
      • ścierania
      • przenikania wody (EN 206-1)

    Przedruk fragmentów normy betonowej za zgodą Prezesa Polskiego Komitetu Normalizacyjnego zezwolenie Nr 1/P/2012. Oryginał normy został zakupiony w Polskim Komitecie Normalizacyjnym. www.pkn.pl www.pkn.pl